Home / Ασφαλεια Τροφιμων / Λογότυπα ποιότητας στην Ευρωπαϊκή Ένωση
basicnutrition_014

Λογότυπα ποιότητας στην Ευρωπαϊκή Ένωση

basicnutrition_014

Στην Ευρώπη συγκεκριμένα γεωργικά προϊόντα και τρόφιμα επισημαίνονται με ένα Ευρωπαϊκό λογότυπο προέλευσης και ποιότητας. Το λογότυπο υποδεικνύει ότι τα τρόφιμα παρουσιάζουν ιδιαίτερα χαρακτηριστικά προερχόμενα από τη γεωγραφική τοποθεσία στην οποία παράγονται ή από την παραδοσιακή σύσταση ή τη μέθοδο παραγωγής. Το λογότυπο ενημερώνει τους καταναλωτές για την ποιότητα, την προέλευση και/ή την αυθεντικότητα των τροφίμων.

Η αγροτική πολιτική ποιότητας της ΕΕ
Η παραγωγή γεωργικών προϊόντων και τροφίμων αποτελεί σημαντικό μέρος της Ευρωπαϊκής οικονομίας, και οι προσπάθειες βελτίωσης της ποιότητας των τροφίμων έχουν ενσωματωθεί στην αγροτική πολιτική της Ευρωπαϊκής Ένωσης από τη δεκαετία του 1980.1 Πολλά γεωργικά προϊόντα και τρόφιμα παρουσιάζουν ιδιαίτερα χαρακτηριστικά συνδεδεμένα με τη γεωγραφική προέλευση, την παραδοσιακή σύσταση ή τη μέθοδο παραγωγής. Από το 1992 η ΕΕ έχει προστατεύσει τα ονόματα αυτών των γεωργικών προϊόντων και τροφίμων, δηλαδή έχει καθιερώσει τις συνθήκες υπό τις οποίες τα ονόματά τους προστατεύονται νομικά έναντι της απομίμησης σε όλη την ΕΕ. Είναι κάτι αντίστοιχο με ένα είδος πνευματικής ιδιοκτησίας.2 Η νομοθεσία εξασφαλίζει ότι διατηρούνται τα ιδιαίτερα και παραδοσιακά χαρακτηριστικά αυτών των τροφίμων.

Ονομασίες ποιότητας των προϊόντων
Σύμφωνα με την Ευρωπαϊκή πολιτική για την ποιότητα των γεωργικών προϊόντων, οι παραγωγοί μπορούν να καταχωρήσουν και να προστατεύσουν το όνομα συγκεκριμένων γεωργικών προϊόντων και τροφίμων υπό τρία διαφορετικά συστήματα:3,4

el_AOP_4c-page-0011. Προστατευόμενη Ονομασία Προέλευσης (ΠΟΠ)
Αυτή ισχύει για τα τρόφιμα που παράγονται, επεξεργάζονται και παρασκευάζονται σε μια καθορισμένη γεωγραφική περιοχή και διαθέτουν ιδιότητες παραγωγής ή χαρακτηριστικά που σχετίζονται αποκλειστικά με την περιοχή αυτή, π.χ. το τυρί Ροκφόρ πρέπει να παράγεται με γάλα από προβατίνες της φυλής Lacaune ή «μαύρες» προβατίνες, και να ωριμάζει στις φυσικές σπηλιές κοντά στην περιοχή Ροκφόρ της Αβεριόν στη Γαλλία, χρησιμοποιώντας σπόρους του μύκητα Penicillium roqueforti, ο οποίος αναπτύσσεται στις σπηλιές αυτές.

2. Προστατευόμενη Γεωγραφική Ένδειξη (ΠΓΕ)el_IGP_4c-page-001
Είναι παρόμοια με την ΠΟΠ, με εξαίρεση ότι η γεωγραφική σύνδεση δεν είναι τόσο ισχυρή. Δηλαδή, τουλάχιστον ένα από τα στάδια παραγωγής, επεξεργασίας ή προετοιμασίας πρέπει να πραγματοποιηθούν εντός της γεωγραφικής περιοχής. Επιπλέον, το προϊόν θα πρέπει να έχει μια ιδιαίτερη ιδιότητα ή φήμη ή χαρακτηριστικό αποδοτέο στη γεωγραφική περιοχή, όπως είναι το σαλάμι Κρεμόνας ή το τυρί Ένταμ.

el_STG_4c-page-0013. Ειδικό Παραδοσιακό Προϊόν Εγγυημένο (ΕΠΠΕ)
Ο χαρακτηρισμός αυτός ισχύει για ένα τρόφιμο που έχει παραδοσιακό χαρακτήρα, έχει δηλαδή επιδείξει αποδεδειγμένη χρήση στην Ευρωπαϊκή αγορά για τουλάχιστον 25 χρόνια, και έχει ιδιαίτερα χαρακτηριστικά που το διαφοροποιούν από άλλα τρόφιμα της ίδιας κατηγορίας, τα οποία είναι προσαρμοσμένα στη συγκεκριμένη παραδοσιακή προδιαγραφή. Παραδείγματα είναι το τυρί μοτσαρέλα, το ζαμπόν Σερράνο.

 

Τα καταχωρημένα προϊόντα πρέπει να επισημαίνονται με το σχετικό λογότυπο.5 Στη νομοθεσία καταγράφονται οι απαιτήσεις που πρέπει να πληρούνται προκειμένου ένα γεωργικό προϊόν ή τρόφιμο να μπορεί να καταχωρηθεί σε ένα από τα προαναφερθέντα συστήματα.1,6 Η αίτηση για καταχώρηση πρέπει να γίνεται στην αρμόδια εθνική αρχή του Ευρωπαϊκού κράτους-μέλους. Εάν γίνει αποδεκτή, αποστέλλεται στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή για έγκριση. Σε κάθε περίπτωση, όλα τα στάδια κρίσης των αιτήσεων δημοσιοποιούνται και είναι ανοιχτά για ενστάσεις από τρίτους φορείς.

Τα πλεονεκτήματα των ΠΟΠ/ ΠΓΕ/ ΕΠΠΕ
Η καταχώρηση υπό τις ονομασίες ΠΟΠ και ΠΓΕ προσδίδει το αποκλειστικό δικαίωμα στον παραγωγό που έκανε την πρωτότυπη αίτηση, καθώς και σε όποιον άλλο παραγωγό μπορεί να πληρεί τις απαιτήσεις του συστήματος, να χρησιμοποιεί το καταχωρημένο και προστατευμένο όνομα του προϊόντος. Οι παραγωγοί εκτός των γεωγραφικών περιοχών αποκλείονται ρητά από το να χρησιμοποιούν τα καταχωρημένα ονόματα. Η χρήση των εγκεκριμένων λογότυπων δίνει τη δυνατότητα στους παραγωγούς να ενημερώσουν τους καταναλωτές για την ποιότητα και την αυθεντικότητα των προϊόντων τους, ενισχύοντας την επιλογή των καταναλωτών βάσει αντικειμενικής ενημέρωσης. Τέλος, αρκετές μελέτες έχουν δείξει ότι αυτά τα συστήματα συνεισφέρουν σημαντικά στη βιώσιμη αγροτική ανάπτυξη. Για παράδειγμα, διατηρούνται οι τοπικές ποικιλίες φυτών, υποστηρίζεται η αγροτική ποικιλότητα και η κοινωνική συνοχή και δημιουργούνται ευκαιρίες για θέσεις εργασίας.4

Προϊόντα και αξία του συστήματος ποιότητας
Μέχρι σήμερα περισσότερα από 1000 γεωργικά προϊόντα και τρόφιμα έχουν καταχωρηθεί στα συστήματα που αναφέρθηκαν.5 Από το σύνολό τους, 97% διαθέτουν ΠΟΠ ή ΠΓΕ χαρακτηρισμό, ενώ περισσότερο από το 50% όλων των καταχωρήσεων προέρχονται από την Ιταλία, τη Γαλλία και την Ισπανία.5 Εκτιμήθηκε ότι το 2007 τα γεωργικά προϊόντα ΠΟΠ/ ΠΓΕ συνεισέφεραν συνολικά 14,2 δισεκατομμύρια ευρώ στην οικονομίας της Ευρωπαϊκής Ένωσης.7 Τα προϊόντα τυριού αντιπροσωπεύουν το 1/3 του συνολικού τζίρου των ΠΟΠ/ ΠΓΕ προϊόντων, με το 8% των τυριών που παράγονται στην Ευρωπαϊκή Ένωση να προστατεύεται, συμπεριλαμβανομένων των Comté, Queso Manchego και της φέτας.7 Η πλήρης λίστα των καταχωρημένων προϊόντων βρίσκεται στη Βάση Δεδομένων Προέλευσης και Καταχώρησης της Ευρωπαϊκής Ένωσης (EU Database Of Origin and Registration, DOOR).8

Το μέλλον
Οι καταναλωτές αποδίδουν ολοένα και μεγαλύτερη σημασία στην προέλευση και τις οργανοληπτικές ιδιότητες των τροφίμων, δημιουργώντας την απαίτηση για την ύπαρξη προϊόντων με αναγνωρίσιμη γεωγραφική προέλευση.1 Τα τρέχοντα συστήματα ποιότητας της ΕΕ προστατεύουν το όνομα του προϊόντος από την κατάχρηση και την απομίμηση και παρέχουν στους καταναλωτές πληροφορίες για τα συγκεκριμένα χαρακτηριστικά των προιόντων.7

 

Αναφορές

Κανονισμός (EΚ) αριθ. 510/2006 του Συμβουλίου της 20ης Μαρτίου 2006 για την προστασία των γεωγραφικών ενδείξεων και των ονομασιών προέλευσης των γεωργικών προϊόντων και των τροφίμων: http://eur-lex.europa.eu/LexUriServ/LexUriServ.do?uri=OJ:L:2006:093:0012:0025:EL:PDF
European Commission (2011). Intellectual property. Geographical indications: http://ec.europa.eu/trade/creating-opportunities/trade-topics/intellectual-property/geographical-indications/
European Commission (2012). Geographical indications and traditional specialties: http://ec.europa.eu/agriculture/quality/schemes/index_en.htm
European Commission (2007). Factsheet – European policy for quality agricultural products: http://ec.europa.eu/agriculture/publi/fact/quality/2007_en.pdf
European Union (2011). Background note – 1000th quality food name registered. MEMO/11/84: http://europa.eu/rapid/press-release_MEMO-11-84_en.htm
Κανονισμός (EΚ) αριθ. 509/2006 του Συμβουλίου της 20ης Μαρτίου 2006 για τα γεωργικά προϊόντα και τα τρόφιμα που χαρακτηρίζονται ως εγγυημένα παραδοσιακά ιδιότυπα προϊόντα: http://eur-lex.europa.eu/LexUriServ/LexUriServ.do?uri=OJ:L:2006:093:0001:0011:EL:PDF
European Commission (2010). Newsletter – Τα γεωργικά προϊόντα ΠΟΠ και ΠΓΕ: κύκλος εργασιών 14,2 δισεκατομμυρίων ευρώ για περισσότερα από 800 προϊόντα: http://ec.europa.eu/agriculture/quality/schemes/newsletter-2010_el.pdf
EU database DOOR: http://ec.europa.eu/agriculture/quality/door/list.html

 

πηγή: www.eufic.org

About BasicNutrition

Leave a Reply

x

Check Also

efetchris

ΕΦΕΤ: Ενημέρωση των καταναλωτών εν όψει της εορταστικής περιόδου των Χριστουγέννων

Με σταθερή στόχευση στη διασφάλιση της υγείας των καταναλωτών και την προστασία ...